Sztuczna Inteligencja: Strategiczny Krok Nowoczesnego CFO i Działu Księgowości

Rewolucja AI w finansach już tu jest. Dyrektorzy finansowi i działy księgowe stają przed wyjątkową szansą przekształcenia swoich ról i procesów dzięki sztucznej inteligencji.

Sztuczna inteligencja (AI), a zwłaszcza jej generatywna odmiana (GenAI), stała się jednym z kluczowych priorytetów dla przedsiębiorstw na całym świecie. W sektorze finansowym przestaje być postrzegana jedynie jako narzędzie do optymalizacji kosztów. Coraz częściej stanowi fundament budowania odporności finansowej, zwinności operacyjnej i innowacji. Ta zmiana paradygmatu bezpośrednio wpływa na rolę dyrektorów finansowych (CFO), którzy z tradycyjnych strażników finansów ewoluują w strategicznych liderów transformacji cyfrowej. AI dynamicznie przekształca ich codzienne obowiązki, oferując bezprecedensowe możliwości.

Fala Adopcji AI w Finansach: Dlaczego Teraz?

Adopcja sztucznej inteligencji w przedsiębiorstwach nabiera zawrotnego tempa. W 2024 roku aż 78% organizacji zgłosiło wykorzystanie AI, co stanowi znaczący wzrost w porównaniu z 55% rok wcześniej. (Źródło: The 2025 AI Index Report, Stanford) Jednak korzystanie z danych wewnętrznych i tworzenie na ich podstawie platform analitycznych i modeli predykcyjnych to wciąż przewaga konkurencyjna, która jednak za niedługo może stać się standardowym działaniem. Firmy które nie pójdą za tymi zmianami zostaną daleko w tyle.

Co napędza ten trend? Przede wszystkim mierzalne korzyści. Globalne prywatne inwestycje w GenAI osiągnęły w 2024 roku wartość 33,9 mld USD, co oznacza wzrost o 18,7% w stosunku do roku 2023. Co ważniejsze, firmy szybko dostrzegają zwrot z tych inwestycji. Badanie przeprowadzone wśród CFO firm o przychodach przekraczających 1 mld USD wykazało, że na koniec grudnia 2024 roku niemal 90% z nich raportowało “bardzo pozytywny” zwrot z inwestycji (ROI) już po dziewięciu miesiącach od wdrożenia. (Źródło: PYMNTS)

AI w Akcji: Rewolucja w Raportowaniu i Analizie Finansowej

Dla działów finansowych i księgowych AI oferuje rewolucyjne zmiany w dwóch kluczowych obszarach: raportowaniu i analizie. 

Raportowanie na Nowym Poziomie

Sztuczna inteligencja fundamentalnie zmienia sposób, w jaki organizacje podchodzą do raportowania finansowego:

Poprawa dokładności i spójności: Systemy AI identyfikują rozbieżności i anomalie w danych finansowych, redukując ryzyko błędów ludzkich. Narzędzia, jakie wdrażamy np. od naszego technologicznego partnera – Microsoft Copilot zapewniają spójność terminologii i stylu w raportach, co jest kluczowe dla standardów.

Automatyzacja bez precedensu: AI przejmuje czasochłonne zadania, takie jak automatyczne gromadzenie i walidacja danych z różnych systemów , a nawet automatyzacja tagowania XBRL, skracając ten proces z dni do minut. Zaawansowane systemy AI potrafią przetwarzać faktury i zamówienia z dokładnością przekraczającą 95%, rozumiejąc kontekst dokumentu, a nie tylko wyodrębniając tekst.
   

Oszczędność czasu i zasobów: Na przykładzie naszych klientów, możemy potwierdzić, że dzięki AI procesy takie jak przygotowywanie raportów finansowych czy zamknięcie okresu finansowego są realizowane nawet o 40% szybciej. Pracownicy są odciążeni od manualnego wprowadzania danych, co pozwala im skupić się na zadaniach o wyższej wartości dodanej.

Analiza Finansowa z Głębszym Spojrzeniem

AI dostarcza CFO i zespołom księgowym narzędzi do uzyskiwania głębszych spostrzeżeń i podejmowania trafniejszych decyzji. Oto konkretne przykłady, jak sztuczna inteligencja wspiera analizę finansową:

• Wykrywanie nieprawidłowości: Systemy AI automatycznie identyfikują takie problemy jak podwójne płatności, nieuzasadnione opłaty czy niezgodności cenowe. Co więcej, AI może przeprowadzać analizę kontekstową, na przykład porównując wysokość wydatków z wielkością firmy – oceniając, czy rachunki za media lub czynsz biurowy są adekwatne do liczby pracowników – co pomaga odkrywać potencjalne przepłacenia lub nieefektywności. 
   
• Optymalizacja przepływów pieniężnych: AI umożliwia dynamiczną optymalizację przepływów pieniężnych poprzez usprawnione planowanie płatności, wczesne wykrywanie opóźnień oraz sygnalizowanie problemów z płynnością. Obejmuje to analizę w czasie rzeczywistym sald na rachunkach bankowych w odniesieniu do harmonogramu wpływów i wydatków, co ułatwia szybsze podejmowanie decyzji i tworzenie bardziej precyzyjnych prognoz cash flow.  
  
• Ocena wiarygodności dostawców: Sztuczna inteligencja wspiera ocenę rzetelności dostawców poprzez analizę terminowości dostaw, jakości produktów/usług oraz zgodności z warunkami umów. Funkcjonalność ta może być rozszerzona o automatyczne weryfikacje krzyżowe z danymi kontraktowymi, w tym sprawdzanie poprawności numerów kont bankowych, weryfikację na oficjalnych białych listach podatników oraz monitorowanie rejestrów w poszukiwaniu informacji o ewentualnej nierzetelności kontrahenta.
• Zaawansowana analiza kosztów: AI ułatwia dogłębną analizę kosztów, identyfikując najbardziej opłacalnych dostawców dla podobnych produktów lub usług. Systemy te potrafią porównywać oferty i ceny od wielu dostawców, wskazując możliwości optymalizacji wydatków.  
  

Analiza anomalii cenowych: AI automatyzuje wykrywanie anomalii cenowych, na przykład sygnalizując faktury z nietypowo wysokimi cenami (np. znacznie przewyższającymi średnie rynkowe). Możliwości te można wzbogacić o analizę zmian cen tego samego produktu u tego samego dostawcy w ujęciu miesięcznym, co pozwala na identyfikację nagłych lub nieuzasadnionych podwyżek.  

CFO Przyszłości: Lider Transformacji w Erze AI

Sztuczna inteligencja fundamentalnie przekształca rolę dyrektora finansowego. Obserwujemy ewolucję od tradycyjnego strażnika liczb w kierunku strategicznego partnera dla zarządu, aktywnie kształtującego przyszłość przedsiębiorstwa.   

Aż 82% CFO zgłosiło wzrost zakresu swoich obowiązków w ostatnim roku, często przejmując nowe zadania związane z IT, transformacją cyfrową czy cyberbezpieczeństwem. Nie dziwi więc, że 53% liderów finansowych postrzega AI jako czynnik, który przyniesie największą transformację w ich roli w ciągu najbliższych pięciu lat (w USA odsetek ten wynosi aż 72%).   

W tym kontekście kluczowe stają się umiejętności związane z AI. Zdecydowana większość CFO (59% globalnie, 76% w USA) uważa je za absolutnie kluczowe dla przyszłych liderów finansowych, ważniejsze nawet niż tradycyjnie ceniona znajomość zarządzania ryzykiem.